Spotify ve Telif Hakları

2016-11-05T22:49:46+00:00 29/07/2014|Categories: Bilişim Hukuku, Fikri Haklar|Tags: , , |

Son Güncelleme 05.11.2016

spotify30 milyon abonesiyle dünyanın sayılı müzik platformlarından Spotify sanatçılara ödediği rakamlarla ilgili şeffalığı ile tanınıyor. Eylül 2014’de ülkemizde de hizmet vermeye başlayan Spotify her çalan şarkı için 0.6 dolar cent, yani 100 defa çalan bir şarkı için yaklaşık 1 TL telif ücreti veriyor.

1 milyon dinleyici sayısına göre bu rakamları düşündüğümüzde Spotify 6.000 USD ödeme yaparken, video siteleri 3.000 Dolar, radyolar için ise bu rakam 1.200 USD civarındadır.Ücretli kullanıcıların 720 milyon dolar gelir elde eden şirket, sanatçılara 500 milyon dolar telif ödemesi yapıyor.

CD satışlarıyla başlayan dijital serüvende özellikle MP3 icadıyla birlikte izinsiz çoğaltma sorgulanmaya başladı. MP3 sonrası müzikleri dilediğimiz zaman dinlemenize imkan veren servisler ortaya çıktı. Bu sefer de bir kiralama olmayan bu servislerlerin umuma iletim hakkı ihlalleri nedenitle özellikle müzik şirketleri ile anlaşması gerekti. Şu an rakamlardaki ana belirleyici unsur eser sahipleri ve bağlantılı hak sahiplerinin talepleridir.
Saatlerce MP3 aramaktan bıkan ve bilgisayarına virüs bulaştırmaktan korkan dinleyiciler için yeni bir imkan sağladı. Çünkü bu servislerin aylık bedelleri oldukça düşük ve inanılmaz büyük bir arşive sahip. Sadece arşiv ile kalmıyor yeni müzikleri keşfetmenizi sağlayan alt yapıyı da sunuyor. Servislerin eser sahipleri açısından iyi tarafı hem müzik yapım şirketi hem de sanatçılar eserlerinin bir ayda kaç defa dinlendiği gibi basit verilere ulaşabiliyor ve hak ettikleri bedeli adaletli bir şekilde alabiliyorlar.
İlgili servislerdeki bir soru işareti de bedeli ödenen şarkıların sahibi kim olacağı ile ilgilidir. Aktör Bruce Willis iTunes hesabındaki bütün şarkıları çocuklarına miras bırakmak istemesi üzerine Apple bunun mümkün olmadığını çünkü bir kullanıcının şarkılara sahip olmadığını, sadece kiralandığını savunmuştu. Oysa benzer konu fiziksel olarak elimizdeki CD’ arşivi için tartışma konusu olmayacaktır.
Bilindiği gibi Spotify da kullanıcılar kendi müzik listelerini yapabiliyor, bu listeyi da takipçileriyle paylaşarak sosyal bir ağ oluşturuyor. Londra’nın dans kültürü odaklı müzik şirketi Ministry of Sound dönem dönem şarkıların derlendiği albümler çıkartan bir şirket. Bazı Spotify kullanıcılarının çalma listelerinin şirketin çıkardığı toplama albümleriyle benzer olması nedeniyle Spotify dava açtı. Şirketin gerekçesi de kendilerinin uzun süren uğraşlarla bu listeleri oluşturduğu, kullanıcıların ise bu emeği sarf etmeden benzer listeler yapmış olması. Bu olayda şirketin ilgili şarkılarla ilgili mali hak sahibi olmadığını belirtmekte yarar var.
Görüldüğü gibi CD’den günümüzdeki tıkla dinle servislere kadar çok hızlı bir dönüşüm yaşanıyor ve değişim hukuksal sorunlarda da kendisini gösterirken tartışılan temel fikri mülkiyet kuralları değişmiyor.

Sorunuzu veya yorumunuzu paylaşabilirsiniz

Önceki yazıyı okuyun:
HukukiWeb – HW22 – e-posta güvenliği, uygulama mağazaları ve sosyal medyada hakaret

Kapat